ghost1Πλησιάζοντας στα τέλη του Νοέμβρη, του μήνα η αρθρογραφία του οποίου είναι αφιερωμένη στα φαντάσματα, θα προσπαθήσουμε στο άρθρο αυτό να μιλήσουμε για… λίγο από όλα. Θα αναφερθούμε δηλαδή επιγραμματικά σε αρκετές κατηγορίες φαινομένων που σε γενικές γραμμές θα μπορούσαν να οριστούν ως «φαντάσματα» ή φαινόμενα που σχετίζονται με αυτά, ενώ θα μιλήσουμε επίσης για μερικές συσχετιζόμενες με αυτά δοξασίες και παραδόσεις τόσο από την Ελλάδα όσο και από τον υπόλοιπο κόσμο, στον οποίο τόσο πολύ αφθονεί η «φαντασματική» παράδοση από τις πρώιμες κιόλας εποχές της ανθρώπινης κυριαρχίας στον πλανήτη.

Ψυχικές προβολές

Αποτελεί μια από τις πιθανές αιτίες δημιουργίας του φαινομένου των φαντασμάτων. Εντελώς απλά, δεχόμαστε ότι κάποιοι άνθρωποι έχουν αναπτυγμένες ψυχικές ικανότητες και είναι δυνατό σε αυτούς να προβάλουν τα προϊόντα της σκέψης ή φαντασίας τους. Αυτή, εντελώς απλοϊκά, είναι η Αρχή της δημιουργίας των Σκεπτομορφών, που έγιναν ιδιαίτερα γνωστές χάρη στο έργο της Θεοσοφίστριας Annie Besant αλλά που σαφώς αποτελούν πεδίο του Εσωτερισμού. Οι προβολές αυτές με τη σειρά τους γίνονται αντιληπτές από ανθρώπους που αποκαλούνται «δέκτες» εξαιτίας του γεγονότος ότι έχουν ευκολία στο να τις προσλαμβάνουν.Δεν υπάρχει λόγος να επεκταθούμε περισσότερο στη φύση των Σκεπτομορφών, αρκεί όμως να αναφέρουμε ότι αυτές μπορεί να «προσλαμβάνουν» διάφορες μορφές ανάλογα με την επιθυμία του πομπού τους.
Μια άλλη ικανότητα που ορισμένοι έχουν είναι η προβολή του αιθερικού σώματος. Ίσως με τις δύο αυτές θεωρίες να μπορούν να εξηγηθούν φαινόμενα όπως της πολυστασίας που ορισμένοι ιδιαίτεροι άνθρωποι κατέχουν ή ακόμη και τα περίφημα φαντάσματα νεκρών που πηγαίνουν να ενημερώσουν τους οικείους τους για το θάνατό τους ή για να τους δουν για μια τελευταία φορά. Στο σημείο αυτό καλό θα ήταν ανα αναφέρουμε ότι σύμφωνα με τον Εσωτερισμό, το αιθερικό σώμα διατηρείται μέχρι και τρεις ημέρες μετά το θάνατο του πυκνού υλικού σώματος και πιθανά αυτό να αποτέλεσε την αιτία των ιστοριών περί των φαντασμάτων των νεκροταφείων. Η ψυχή που δεν επιθυμεί να φύγει για διάφορους λόγους προσπαθεί να αγκιστρωθεί στο αιθερικό σώμα κι όταν αυτό μοιραία θα διαλυθεί, τότε εκείνη προσπαθεί να κρατηθεί με νύχια και με δόντια από το αστρικό σώμα, σε μια απεγνωσμένη προσπάθεια να διαφύγει το θάνατο. Αυτό είναι ένα μελανό σημείο στην εξέλιξή της και η Εκκλησία και οι θρησκείες έχουν ισχυρά τυπικά ώστε να βοηθήσουν την ψυχή να φύγει ήρεμη και να μην αφήσει πίσω της αστρικά κελύφη, τα οποία με τη σειρά τους μπορεί να δημιουργήσουν ενοχλήσεις που δεν χρειάζεται να αναφέρουμε.

Ψυχικές «στάσεις»

Ονομάζω αυθαίρετα με αυτό τον όρο όλα εκείνα τα φαινόμενα κατά τα οποία η ψυχή δεν αποφασίζει να εγκαταλείψει το υλικό πεδίο και παραμένει στάσιμη, με όποιον τρόπο και αν μπορεί (ή νομίζει ότι μπορεί) να πετύχει κάτι τέτοιο. Δυστυχώς είναι αλήθεια πως αρκετές ψυχές μπορούν να βρεθούν σε τέλμα, όμως ας μην ξεχνάει κανείς πως υπάρχει Έλεος κι Αγάπη και τίποτα δεν μένει αφρόντιστο.
Οι περισσότερες παραδόσεις περί φαντασμάτων σχετίζονται με αυτό ακριβώς το γεγονός, έστω και αν είναι εξαιρετικά παρατραβηγμένο. Το στερεότυπο «σενάριο» είναι μια ψυχή που δεν αναπαύεται εξαιτίας της οργής της για τους ζωντανούς ή λόγω κάποιας σοβαρής υπόθεσης που έμεινε ατέλειωτη ή εξαιτίας της μεγάλης προσήλωσής της στο υλικό πεδίο, οπότε προκαλεί διαφόρων ειδών ανωμαλίες και ενοχλήσεις στον κόσμο των ζωντανών. Η παράδοση αυτή είναι πανάρχαιη και πηγαίνει πίσω στη εποχή των Σουμέριων, από την οποία και κληροδοτήθηκε σε ολόκληρο τον κόσμο. Τα φαντάσματα έγιναν πλέον αιμοδιψείς οντότητες που θέλουν το αίμα των ζωντανών για να διατηρηθούν στη ζωή. «Ζουν» δυστυχισμένα σε ένα άλλο επίπεδο συνείδησης και προκαλούν το φόβο. Μια άλλη αιτία ψυχικής «στάσης» είναι κάποιο μεγάλο σφάλμα που έγινε κατά τη διάρκεια της ζωής, μια αμαρτία που παρεμποδίζει την ανάπαυση ή μια υπόσχεση που έμεινε ανεκπλήρωτη. Παραδείγματα αυτών των δύο περιπτώσεων από τη λαϊκή μας παράδοση είναι η πεποίθηση των κατοίκων της αρκαδικής υπαίθρου ότι τα παιδιά που πεθαίνουν αβάπτιστα γίνονται «σμερδάκια» τα οποία μπορεί κανείς να δει τις νύχτες στην εξοχή, με τη μορφή μικρών φωτών ή σαν γλώσσες φωτιάς. Σμερδάκια όμως θα γίνουν και τα προϊόντα των εκτρώσεων, καθώς και τα καταραμένα παιδιά.
Στο Δημοτικό «Του νεκρού αδερφού» διαπιστώνουμε την παράδοση ότι ο νεκρός που έχει αφήσει πίσω του μια σημαντική υπόθεση, επιστρέφει για να την εκπληρώσει. Έτσι ο Κωνσταντής γυρίζει από τους νεκρούς για να επιστρέψει την αδερφή του στη μάνα τους. Η κατάληξη του ποιήματος, ο θάνατος της μητέρας και της κόρης, θεωρείται πως προσδίδει το μέγιστο στη δραματικότητα. Έχω τη γνώμη ότι εκτός από αυτό μας λέει και κάτι άλλο σημαντικό, όπως τόσα και τόσα παραμύθια. Ότι δεν είναι δυνατό να συγχρωτιστούν οι κάτοικοι των δύο κόσμων χωρίς να υποστούν τις συνέπειες.

Φαντάσματα – φύλακες

Υπάρχουν φαντάσματα που, πιστά στην υπόσχεση που έδωσαν όσο ήταν ζωντανά ή στην κατάρα με την οποία δέθηκαν, παραμένουν στο πυκνό υλικό πεδίο, αιώνιοι τηρητές της υπόσχεσης που δόθηκε. Έτσι, τέτοια πνεύματα συναντάμε να είναι φύλακες θησαυρών και σημαντικών τόπων, έτοιμοι να εμποδίσουν τον κάθε επίδοξο καταπατητή. Παράδειγμα μιας τέτοιας δοξασίας έχουμε, εκτός των άλλων, στην Αργολίδα, με τον περίφημο Νάνο, τον οποίο όλοι ξέρουν αλλά ελάχιστοι έχουν δει. Ο νάνος αυτός υποτίθεται ότι φυλάει έναν θησαυρό που κανείς δεν ξέρει που βρίσκεται. Μια αντίστοιχη ιστορία έχετε όλοι ακούσει για τη φύλαξη των τάφων των Φαραώ, όπου η «κατάρα» υποτίθεται ότι χτύπησε με σφοδρότητα εκείνους που άνοιξαν τον τάφο του Τουταγχαμών.
Κι αυτή η παράδοση είναι πολύ παλιά και τις προγενέστερες εποχές γινόταν σεβαστή. Το μέρος που είχε ταφεί κάποιος σπουδαίος βασιλιάς, πολεμιστής ή οτιδήποτε άλλο, το σέβονταν γιατί ως την αιωνιότητα ο νεκρός ήταν ο φύλακάς του και δεν επέτρεπε σε κανέναν με κακόβουλες προθέσεις να ατιμάσει τον τόπο όπου αναπαυόταν.
Στην ίδια περίπτωση ανήκουν τα λεγόμενα προγονικά φαντάσματα, τα πνεύματα δηλαδή των νεκρών προγόνων που φύλαγαν όχι μόνο τον τόπο ταφής τους αλλά το σπίτι που έζησαν, την οικογένειά τους  και ολόκληρη τη φυλή. Σε αρκετές κοινότητες και φυλές, ακόμη και σήμερα, υπάρχει ιδιαίτερη λατρεία των προγονικών πνευμάτων, τα οποία σε περιόδους δυστυχίας πρέπει να εξευμενίζονται.

Advertisements