dro1134lΤο στοιχειωμένο σπίτι

Δεν υπάρχει καμία πόλη στην Ελλάδα που να μη διαθέτει το στοιχειωμένο σπίτι της. Μα καμία όμως. Και σε κάθε περίπτωση στο σπίτι εκείνο είχε συμβεί μια πολύ δυσάρεστη ιστορία, συνήθως ιστορία αγάπης ανεκπλήρωτης για κάποιο λόγο, η οποία κατέληξε σε τραγικό θάνατο και έκτοτε το φάντασμα του νεκρού ή της νεκρής βασανίζει τους νέους ιδιοκτήτες και οποιονδήποτε τολμήσει να διαταράξει την ησυχία του.
Αν και γενικά δέχομαι τις περιπτώσεις των στοιχειωμάτων, πρέπει να παραδεχτούμε ότι τις περισσότερες φορές πρόκειται για αστικούς θρύλους που συνοδεύουν ένα εγκαταλελειμένο κτίριο που προκαλεί περιέργεια και φόβο στους ανθρώπους.

Αστικοί Θρύλοι : τα παραμύθια των μεγαλουπόλεων

Έχουμε συνηθίσει να προσδίδουμε στα παραμύθια έναν εξωπραγματικό χαρακτήρα. Θεωρούμε ότι είναι φανταστικές ιστορίες που στόχο έχουν την ψυχαγωγία και τίποτε άλλο. Αγνοούμε όμως ότι διαθέτουν και ένα διδακτικό χαρακτήρα, ένα μήνυμα που υποκρύπτεται με γλώσσα συμβολική. Από αυτή τη σκοπιά, ίσως τελικά το κάθε παραμύθι να μην είναι παρά ιστορία που λίγο – πολύ έχει συμβεί στον καθένα μας, αναλόγως του τι συμβολισμό θα δίναμε εμείς προσωπικά στον κακό το λύκο.
Εάν σκεφτούμε το πράγμα σε αυτή τη βάση, λίγη τελικά σημασία έχει το εάν η καθεμιά από τις λιγοστές ιστορίες που αναφέραμε στα άρθρα μας είναι αληθινή αλλά, ακριβώς όπως και με τη λεγόμενη «Μυθολογία», περισσότερο ενδιαφέρον έχει το τι προσπαθεί να εκφράσει, άσχετα με το εάν η ιστορία συνέβη ή όχι. Ας μη βιαζόμαστε, λοιπόν, να αποδώσουμε τους Αστικούς Θρύλους στη φαντασία των ανθρώπων των πόλεων, στην πρόληψη και τη δεισιδαιμονία. Μπορεί βέβαια να οφείλεται και σε αυτά αλλά ακόμη και έτσι να είναι και πάλι κάτι έχει να πει.
Ο σύγχρονος άνθρωπος δημιούργησε τις τεράστιες πόλεις στις οποίες ζει και κινείται. Προσπάθησε να αφήσει πίσω του τον τρόπο ζωής που για εκατοντάδες αιώνες είχε επιλέξει. Φώτισε τις πόλεις του για να διώξει τα σκοτάδια που τον τρόμαζαν, συγκεντρώθηκε ο ένας πάνω στον άλλο για να μην είναι μόνος. Όμως τελικά κρύφτηκε πίσω από τοίχους και τα φανάρια των δρόμων δεν στάθηκε δυνατό να φωτίσουν καρδιές και να διώξουν το φόβο του Ερέβους που πήρε μαζί του ο άνθρωπος. Ο φόβος που καραδοκούσε στα πυκνά τα δάση, στα ορμητικά ποτάμια με τις όχθες που χόρευαν νεράιδες, στα ψηλά βουνά που ζούσαν οι Θεοί της Γης μεταφέρθηκε στις σκιερές γωνιές των δρόμων, στις πυλωτές των πολυκατοικιών, στους αχανείς διαδρόμους των υπόγειων πάρκινγκ, τα σπίτια που δεν κατοικεί κανείς και σαπίζουν.
Ενδέχεται,  επομένως, οι αστικοί θρύλοι να μην είναι παρά η έκφραση φόβων αρχαίων, εντυπωμένων βαθιά μέσα στο Συλλογικό Ασυνείδητο εδώ και χιλιάδες χρόνια αλλά ταιριαστών στους νέους τρόπους ζωής. Το φοβικό πεδίο μεταφέρθηκε από την εξοχή και τους αγροτικούς οικισμούς στις αχανείς μεγαλουπόλεις που έχουν τη δική τους σκοτεινή όψη που κάνει την εμφάνισή της μόλις ο Ήλιος δύσει. Δολοφόνοι κάνουν την εμφάνισή τους, δολοφόνοι που το πρωί είναι φιλήσυχοι άνθρωποι αλλά το βράδυ ξεσπούν τα τερατώδη ένστικτά τους σε ανυποψίαστο κόσμο. Σπίτια που πίσω από τους τοίχους τους κρύβουν τις θλιβερές ιστορίες των ιδιοκτητών τους και σαν μαγνήτες φορτίζονται από τα συναισθήματά τους, έτοιμα να τα προβάλουν ως τρομακτικά Κελύφη.
Από την άλλη, ένας μεγάλος αριθμός αστικών θρύλων είναι αποτέλεσμα του «βομβαρδισμού» του ανθρώπου από χιλιάδες πληροφορίες που το μυαλό του αδυνατεί να παρακολουθήσει. Η πραγματικότητα και η καθημερινότητά του είναι τόσο πολύ διαπλεκόμενη που ψάχνει να βρει παντού συνομωσίες και παγίδες. Νιώθει (και διαπιστώνει άλλωστε) πως η ελευθερίες του ολοένα και συρρικνώνονται, ενώ ο ίδιος αποτελεί θύμα στα σχέδια πολιτικών και τεράστιων, απρόσωπων εταιρειών και οργανισμών. Οι πληροφορίες είναι τόσες πολλές που δεν μπορεί πλέον να τις ελέγξει και αυτός είναι ένας παράγοντας φόβου που πιστεύω ότι συντελεί στη δημιουργία των αστικών θρύλων. Ο μύθος σχετικά με την ύπαρξη αίματος στην coca cola, για παράδειγμα, θα μπορούσε να συμβολίζει τον άνθρωπο που νιώθει πως κυριολεκτικά «καταπίνεται», «κατασπαράζεται» από τις τεράστιες πολυεθνικές επιχειρήσεις και προσφέρεται πλέον ως θύραμα στο στόμα των συνανθρώπων του και δεν είναι τυχαίο πως τέτοιου είδους θρύλοι είναι εξαιρετικά δημοφιλείς, διότι σε βαθύτερο επίπεδο απευθύνονται στον υποσυνείδητο νου.
Πέρα από όλα αυτά, οι Αστικοί Θρύλοι αντικατοπτρίζουν και το φόβο του ανθρώπου απέναντι στο μέλλον που προβλέπεται δυσοίωνο. Πόλεμοι, επιδημίες, φυσικές καταστροφές, μόλυνση του περιβάλλοντος απειλούν το μέλλον της ανθρωπότητας και εκφράζονται μέσα από τη νεομυθολογία αυτή.
Συνάμα, εκφράζουν επίσης την πανάρχαια επιθυμία της μυθοπλασίας, την έμφυτη τάση του ανθρώπου σε εκείνο που ονομάζουμε «φαντασία», στον κόσμο της μεταφυσικής σκέψης που δεν αναιρεί τα επιστημονικά ευρήματα αλλά αντίθετα τα επεκτείνει, τουλάχιστον στην υγιή χρήση της επιθυμίας αυτής.

Advertisements